Bị tiêu chảy nên ăn gì? Món dịu nhẹ và món cần tránh

Đây là thông tin chung cho tiêu chảy nhẹ, ngắn ngày. Hãy đi khám nếu có máu, sốt cao, dấu hiệu mất nước, đau dữ dội, hoặc kéo dài hơn hai ngày (sớm hơn với trẻ nhỏ, người lớn tuổi, hoặc người có bệnh nền).

Khi bị tiêu chảy, thức ăn là ưu tiên thứ hai. Ưu tiên thứ nhất là nước, vì rủi ro thật là mất nước, không phải đói. Một khi bạn giữ được nước, các món dịu nhẹ, dễ tiêu giúp bạn hồi phục mà không làm tệ hơn. Đây là bản trung thực, hơi khác lời khuyên cũ.

Trước hết: bù nước và muối khoáng

Tiêu chảy làm mất nước và chất điện giải, nên bù chúng là ưu tiên. Hãy nhấp:

• Nước, đều đặn, suốt ngày.
• Dung dịch bù nước (oresol/ORS) nếu đáng kể; nó bù cả muối lẫn nước và tốt hơn chỉ nước lã cho việc đó.
• Nước dùng trong cho nước và một ít muối.

Tránh dựa vào đồ uống rất ngọt hoặc nước ngọt, vốn có thể kéo thêm nước vào ruột và làm tiêu chảy nặng hơn.

Sau đó: món dịu nhẹ, dễ tiêu

Bạn không phải nhịn chờ; ăn món dịu nhẹ khi thấy ăn được giúp hồi phục. Ý cũ “BRAT” (chuối, cơm, sốt táo, bánh mì nướng) là điểm khởi đầu hợp lý, dù đã cũ và quá hạn chế để theo lâu. Lựa chọn dịu nhẹ tốt:

• Chuối: dễ tiêu, và là nguồn kali, thứ bạn mất khi tiêu chảy.
• Cơm trắng, trơn: đây là lần duy nhất gạo trắng tinh chế là lựa chọn tốt hơn, vì ít chất xơ và nhẹ cho ruột.
• Bánh mì nướng hoặc bánh quy lạt.
• Yến mạch, chứa chất xơ hoà tan có thể giúp làm đặc nhẹ nhàng.
• Khoai tây luộc, trơn.
• Đạm nạc, nấu nhẹ, khi bạn ăn được.

Để ý khuôn mẫu: đây là ngược với lời khuyên thường ngày. Lúc này bạn muốn món ít chất xơ, lạt, ít béo, không phải khuôn mẫu nhiều chất xơ giúp táo bón. Quay lại chế độ ăn bình thường, nhiều chất xơ hơn một cách từ từ khi hồi phục.

Nên tránh gì khi đang hồi phục

• Món nhiều béo và chiên rán, khó tiêu.
• Món rất nhiều chất xơ lúc này: rau sống, đậu, cám, nhiều hạt. Chất xơ hoà tan như yến mạch thì ổn; một đĩa salad sống lớn thì không.
• Sữa và chế phẩm sữa, tạm thời, vì tiêu chảy có thể khiến bạn nhạy lactose một thời gian ngắn.
• Caffeine và rượu bia, có thể kích thích ruột và lợi tiểu nhẹ.
• Món và đồ uống rất ngọt, có thể làm tệ hơn.
• Món cay, cho tới khi hồi phục.

Phần trung thực

Phần lớn tiêu chảy nhẹ tự khỏi trong một hai ngày, và điều quan trọng nhất là giữ đủ nước. Không món cụ thể nào chữa được nó; ăn nhẹ chỉ hỗ trợ hồi phục. Khi thấy khoẻ hơn, quay lại chế độ ăn cân bằng, nhiều chất xơ hơn như thường lệ thay vì ở mãi với món lạt, vốn không đầy đủ dinh dưỡng. Cho tình huống ngược lại, xem táo bón nên ăn gì.

Câu hỏi thường gặp

Bị tiêu chảy nên ăn gì?

Món dịu nhẹ, ít chất xơ, ít béo: chuối, cơm trắng trơn, bánh mì nướng, yến mạch, khoai tây luộc. Và trên hết, giữ đủ nước, lý tưởng là có cả muối khoáng.

Nên uống gì?

Nước, đều đặn, và dung dịch bù nước nếu đáng kể, vì nó bù cả muối. Tránh đồ uống ngọt, caffeine và rượu bia.

Cơm trắng có tốt khi tiêu chảy không?

Có. Đây là lần duy nhất gạo trắng tinh chế là lựa chọn tốt hơn, vì ít chất xơ và dễ tiêu. Quay lại gạo lứt và nhiều chất xơ khi hồi phục.

Có nên tránh sữa không?

Tạm thời thì có, vì tiêu chảy có thể khiến bạn nhạy lactose một thời gian ngắn. Dùng lại khi hồi phục.

Khi nào nên đi khám bác sĩ?

Nếu có máu, sốt cao, dấu hiệu mất nước, đau dữ dội, hoặc kéo dài hơn hai ngày. Sớm hơn với trẻ nhỏ, người lớn tuổi, hoặc người có bệnh nền.

Thông tin chung, không phải lời khuyên y tế.